gen-otomobil

Röportaj: Türkiye’nin İlk Elektrikli Otomobili: GEN

BilimX, Gen Otomobil’in Ofisinde!

Her gün biraz daha gelişen teknolojiye ayak uydurmaya çalışan Türkiye’miz petrollü araç pazarında diğer dünya devletleri arasında geri kaldığı gibi elektrikli araç pazarında da geri kalmak istememiş, bir yandan bu konuda TÜBİTAK ile AR-GE faaliyetlerine başlamış bir yandan da özel sektöre “Yerli elektrikli otomobil markası çıkaracak babayiğitler aranıyor!” çağrısında bulunmuştu.

Bugün bu babayiğitlerden biri olan ve ilk yerli elektrikli otomobil markası girişiminde bulunan Gen Otomobil’in üç yönetim kurulu üyesinden biri olan Nail Güzel ile, yaptıkları çalışmalar konusunda gerçekleştirdiğimiz röportajı sizlerle paylaşacağız.

 

Projeye ne zaman başladınız?

-Projeye 2014 yılında başladık. O yıl, GEN1 adını verdiğimiz bir elektrikli otomobil yaptık. GEN1 tamamen el yordamı ile yapılan bir araçtı. Demir şasesi vardı, gövdesi şu anda ürettiğimiz araçlardaki gibi karbon fiber değil, fiber glass’dı. Üzerine yurtdışından temin ettiğimiz motor, motor sürücü ve bir takım başka ekipmanlar koymuştuk. O tamamen “proof of concept” denilen, işin zorluklarını öngörmek ve ortaya bir prototip koyma amaçlı yapılan bir üründü. GEN1 projesini başarı ile tamamladıktan sonra elektrikli otomobillerde bulunan bütün alt sistemlere aşina olduk. Batarya paketi, batarya yönetim sistemi, elektrik motoru ve sürücüsü ve bunlar gibi diğer araç içi elektrik/elektronik ekipmanlarda ihtiyaçlarımızın neler olacağını öğrendik. Ondan sonra, otomotiv sektöründe tecrübesi olan mühendislerden oluşan bir ekip oluşturduk ve şu anda bu ekiple beraber Yıldız Teknopark içerisinde Ar-Ge çalışmalarımızı gerçekleştiriyoruz.

Araba şu an tamamlanmış vaziyette mi, seri üretime hazır mı?

-Üzerinde çalıştığımız 3 araç tipi var. Bunlar hatchback, sedan ve hafif ticari sınıfında bir araç. Hatchback model aracımızın projesini ve ilkörneğini tamamladık. Bu aracımız ile 6 Eylül 2017 tarihinde MMG’nin düzenlediği 2. Ar-Ge ve İnovasyon Zirvesine katılarak ilk defa görücüye çıktık. Sedan aracımızın ise projesi tamamlanmış ve çoğu parçası üretilmiş vaziyette, şu anda da montaj aşamasında. Atölye çalışmalarıyla bu aracı da tamamlamak üzereyiz. Geliştireceğimiz üçüncü model aracın, yani hafif ticari aracımızın ise proje aşamasındayız. Seri üretim konusunda ise asıl girişimlerimiz 2018 yılında olacak.

GEN ismi nereden geliyor?

-GEN ismi kurucularımızın baş harflerinden geliyor. Gürsel, Emin, Nail. Aslında biz bir aile şirketiyiz kuruluş olarak. Gürsel babamız, Emin benim abim, ben de Nail.

Aracın Teknik Özellikleri:

Aracınız tek şarj ile en fazla kaç km yol alabiliyor?

-Hatchback tipindeki aracımız 1 tam şarj ile 350 km yol yapabiliyor. Aslında batarya grubunu büyüterek menzili daha da arttırmak mümkün, ancak bu artışla beraber aracın ağırlığı ve buna bağlı birçok farklı parametre de etkileneceği için bu araca uygun batarya paketinin bu şekilde olması gerektiğini uygun gördük. Burada dikkat edilmesi gereken husus; uzun mesafe katedebilen, kullanışlı ve maliyet etkin bir araç tasarlamak. Ayrıca rejeneratif frenleme sistemi sayesinde, araç bir hızda ilerlerken ayağınızı gaz pedalından çektiğiniz zaman var olan enerjiyi pillere geri depolayarak menzilde artış da sağlayabiliyoruz.

Araç kaç saatte şarj oluyor?

-Evin prizine takılırsa yaklaşık 12 saatte, hızlı şarj noktalarında ise yaklaşık 1 saatte şarj oluyor. Türkiye’de de şarj istasyonları her geçen gün daha da yaygınlaşıyor. Bu konuda önemli çalışmalar yapan firmalar var ve yakın gelecekte ülkenin her noktasında şarj istasyonlarına ulaşımın çok kolay olacağına inanıyoruz, zira petrol tankerlerle taşınan bir madde iken elektrik şu anda bile ülkenin her tarafında mevcut. Önümüzdeki yıllarda elektrikli araçlar yaygınlaştıkça her sitede bir şarj istasyonu kurulması gibi zorunluluklar da getirilebilir.

Örnek: Elektrikli Araç Şarj İstasyonu

Aracınızın kablosuz şarj özelliği var mı?

-Şu an için bu konuda bir çalışmamız yok.

Aracınız 0-100 km arasını kaç saniyede çıkıyor?

-Hatchback için konuşacak olursak 8 saniye civarlarında 0’dan 100 km’ye çıkıyor.
Elektrik motorlarının kalkış esnasında sağladığı tork değeri sabit olduğu için, belli bir hıza kadar çok hızlı kalkış yapabilirsiniz. Bu nedenle elektrikli arabalarının benzin ve dizel yakıtla çalışan araçlarla kıyaslandığında en avantajlı olduğu noktalardan biri de bu. Tabii kalkış süresini etkileyen tek nokta araçtaki elektrik motorunun gücü değil. Batarya paketinin anlık olarak kaç amper verebildiği, aracın ağırlığı, aerodinamik tasarımı gibi faktörler de bu süreyi etkiliyor.

Aracınızın çıkabildiği son hız nedir?

-Geliştirdiğimiz araçlarda şanzıman bulunmadığı için, son hızımız yaklaşık 140 km/saat civarı. Zaten Türkiye’de otoyollarda yapabileceğiniz en yüksek hız 120 km/saat olduğu için bu konuda bir sıkıntımız yok.

Elektrikli araçlarda vites bulunuyor mu?

-İstenilse konulabilir, fakat ihtiyaç yok. Çünkü elektrik motorları, benzin ve dizel ile çalışan motorlara göre çok daha düzgün tork verebiliyor. Bu araçlar dururken, kalkış esnasında oldukça yüksek tork değerlerine ulaşabilirsiniz. Bu da konvansiyonel araçlarda ihtiyaç duyduğumuz, kalkışta düşük vitese takarak torku arttırma ihtiyacını yok ediyor. Bunun dışında, vites sistemi için yerleştirilen dişli sistemler de enerji tasarrufunda büyük bir düşüşe sebep oluyor. Bu ve bunun gibi sebeplerden dolayı elektrikli araçlarda vites pek tercih edilmez.

 

Bu araba ne kadar yerli?

-Bu araçta yerli olmayan bir tek piller var. Bu pilleri şu an için maalesef Türkiye’den temin edemiyoruz. Fakat pil üretimi konusunda Ar-Ge faaliyetleri devam eden bazı şirketlerle görüşmelerimiz devam ediyor, yani bunu da yerlileştirmeye çalışıyoruz. Bu konudaki dışa bağlılığımızı yok etmek bizim için çok önemli. Pilleri yurtdışından temin etmek arabanın fiyatının da önemli bir bölümünü etkiliyor.

Bunun dışında, motor ve sürücü dahil ana sistemlerde bulunan tüm parçalar tamamen kendi tasarımımız ve üretimimizdir. Arabanın şasi ve gövdesi de tamamen özgün tasarımımız ve kendi üretimimiz olmakla beraber, ön takımlarda bulunan mekanik parçalar da kendi üretimimiz. Geliştirdiğimiz ürünlerin tasarım ve mühendislik işlerini hallettikten sonra kesim, döküm gibi işlerin bir kısmını kendi atölyelerimizde, bir kısmını ise iç sanayiide yaptırdık. Ama tabi çok kolay yapılabilecek, basit veya elektrikli araba ile alakalı olmayan bazı ek parçaları iç pazardan temin ettik. Onlar da zaten Türkiye’deki otomotiv fabrikalarında üretilen yerli malzemeler.

Bu projede toplam kişi görev aldı?

-Proje aşamasında toplam 12 mühendis yer aldı.

Anladığımız kadarıyla benzinli araçlar için motorun kalitesi, önemi ne ise elektrikli araçlar için de pil çok önemli bir faktör. Eğer Türkiye dünya piyasasındaki elektrikli araç rekabetinde sivrilip üste çıkmak istiyorsa özgün, kaliteli ve kendi hammaddeleri ile pil üretebilmeli. Siz ne düşünüyorsunuz bu konuda?

-Kesinlikle hak veriyorum sizlere. Ülkemizde pil üretmeliyiz. Yoksa bugün nasıl petrol için 50 sene ömür biçiliyorsa biz de ileride yeteri kadar pil bulmakta zorlanabiliriz. İşin ehli olan insanların buna el atması lazım. Gerek üretimde, gerek Ar-Ge’de. Acil bir şekilde! Buna hazırlıklı olmalıyız yoksa önümüz kesilir.

Pil için şu anda en çok tercih edilen maden lityum fakat sonuçta o da bir maden ve petrol gibi yakında onun da az bir ömrü kalabilir. O zaman pil üretiminde bir sıkıntı yaşar mıyız?

-Alternatif madenler var, tüm piller lityum tabanlı değil ki. Şu an lityum sadece daha popüler. İçindeki kimyasalları farklı olan piller de var. Lityum’a alternatif olabilecek enerji depolama sistemleriyle ilgili de bazı çalışmalarımız var. Bu çalışmalar başarılı olduğu takdirde ileride bu konuda da bilgi paylaşımı yapabiliriz.

Seri üretime nasıl geçebilirsiniz?

-Bu bizim vereceğimiz kararlara bağlı. İlk başta küçük süreçten başlamak gerekiyor. Yapılacak yatırımlarla beraber üretim kapasitemizi de kademeli bir şekilde büyüteceğiz.

Projenin yapım sürecinde en çok zorlandığınız an nedir?

-Teknik konularda birçok kez zorlandık, ancak geliştirdiğimiz ürünle halkın önüne çıkmak bizim için manevi bir eşikti diyebilirim. O yüzden, bu sorunuzun cevabı ilk defa halkla buluşmak olur.

Bizlerle tecrübelerinizi paylaştığınız için ve proje hakkında vermiş olduğunuz bilgilerden dolayı çok teşekkür ederiz. Ekibimiz ve tüm okurlarımız adına çok faydalı bir röportaj olduğuna inanıyoruz. Umarım herkes öykünüzden ve bu cesur girişiminizden ilham alır ve kendi nice başarılarla dolu hayırlı öykülerini yazarlar. Allahaısmarladık.

-Sağ olun, biz teşekkür ederiz.

Gen Otomobil’in reklam filmini izlemek için buraya tıklayın.

BilimX, yaklaşık 2 senedir ürettiği 120'den fazla bilimsel makaleyi revize ediyor. Şu anda yazıların %30'u revize edilip yayınlandı. Kasım ayında tamamı bitirilip bilimseverlere sunulacaktır.  İyi Okumalar!